Opgravingen

Hoe te handelen bij archeologische vondsten

In de Monumentenwet is vastgesteld, dat archeologische vondsten en grondsporen gemeld moeten worden bij een bevoegde persoon of instantie.

Voor het melden van vondsten en grondsporen is de "Melding eerste bevindingen onderzoek / Vondstmeldingsformulier ontwikkeld".

Het e-formulier kunt u zelf invullen.

Het maakt daarbij niet uit of het gaat om toevalsvondsten (van het oppervlak geraapt of bijvoorbeeld aangetroffen in een bouwput), door middel van kartering ontdekte vindplaatsen, resultaten van opgravingen, of via andere vormen van onderzoek 
verzameld materiaal. In principe moeten archeologische bodemvondsten worden 
gemeld bij de provinciale archeologen.

Eventueel kunnen in gemeenten met een gemeentelijke archeoloog vondsten uitstadskernen worden gemeld. Van de vondstmelding worden de gegevens in 
Archis, het geautomatiseerde archeologische informatiesysteem van Nederland, vastgelegd. De RACM is verantwoordelijk voor het beheer van Archis.

In Archis worden archeologische gegevens verzameld, ontsloten en onder bepaalde voorwaarden toegankelijk gemaakt voor (amateur-)archeologen, overheden en andere instanties, die betrokken zijn bij de archeologische monumentenzorg (AMZ). 
Archis is een systeem dat continue wordt aangevuld met nieuwe informatie. 
Het actueel en compleet houden van deze informatie is essentieel voor de uitvoering 
van de AMZ.  

Daarom is het belangrijk dat personen en instanties nieuwe gegevens tijdig en zo volledig mogelijk ten behoeve van Archis melden. Voor het melden van vondsten en grondsporen is het eerder genoemde online webformulier ontwikkeld.

http://www.formdesk.nl/archis/MeldingeerstebevindingenVondstmeldingsformulier

                                         -------------------------------------------------

Proefsleuven rondom gebouw de Bogaert

Op 7 en 8 februari jl. 2008 zijn de eerste proefsleuven aangelegd op het terrein van het woonzorgcentrum de Bogaert te Castricum door het Zaandijkse archeologiebedrijf Hollandia. Eerdere boringen hadden aangetoond dat er vermoedelijk bewoningssporen aangetroffen konden worden.
Echter in de eerste proefsleuf van zo'n 30 meter lang, 2 meter breed en 1 meter diep werden geen sporen aangetroffen. De grondlagen bleken geheel verstoord te zijn.
Ook in de tweede en derde sleuf aan de achterzijde van het gebouw werden geen sporen aangetroffen die het archeologiehart sneller konden doen kloppen.   

De eerste proefsleuf

Eenzelfde lot leek de vierde sleuf aan de zijkant van het gebouw nabij de vijver te zijn bschoren maar daar verschenen halverwege toch diverse duidelijke bewoningssporen en vele brokstukken aardewerk. 

De vierde proefsleuf

Een heldere verklaring voor de diverse sporen kon in het korte tijdsbestek nog niet worden vastgesteld. Het gevonden aardewerk stamde uit de 2e, 3e, en 4e eeuw na C. en liet zich determineren als inheems en inheems-romeins aardewerk en een fraaie roodgekleurde Terra Sigillata scherf. Terra Sigillata is roodgekleurd romeins luxe-aardewerk. De kleur is het gevolg van de keuze voor een fijne klei met een hoog ijzeroxydegehalte en deze vervolgens oxyderend te bakken op een temperatuur van 920 tot 960°C. 

Onder de vondsten bevonden zich ook enkele zwarte potbodems en een mooie forse potrand. Naast archeoloog Jan de Koning verleende ook Ron Duindam van de Oer IJ werkgroep zijn medewerking.

       Terra Sigillata                     Potbodem en kleine -rand       Frontaanzicht grote potrand

Van deze proefopgraving zal een rapport worden opgemaakt dat aan de Wonerij, de eigenaar van het woonzorgcentrum, zal worden aangeboden.
Afhankelijk hiervan zal beslist worden of verdere opgravingen noodzakelijk zijn.
Wel dient vermeld te worden dat de wekrgroep Oud Castricum in de jaren 60, 70 en 80 in de directe omgeving veel opgravingen heeft verricht, o.a. aan de Cieweg, de dr. de Jongweg en naast het zwembad. 

Een van de meest opmerkelijke en unieke vondsten was toen de waterput bestaande uit 6 opelkaar gestapelde potten waarvan de bodem was verwijderd. 

Deze pottenstapel is tentoongesteld in het Historisch Informatiecentrum van de werkgroep aan de Geversweg 1b.
                                                    -----------------------------------------

Nieuwe werkgroep en website archeologie in de regio:

                                                   www.oer-ij.nl

De historische verenigingen van Akersloot, Uitgeest, Limmen, Castricum, Egmond en de stichting Baduhenna uit Heiloo hebben in januari 2005 besloten om in regionaal verband met elkaar samen te werken. Het werkgebied omvat de gemeenten Heiloo, Bergen, Egmond, Castricum, Akersloot, Limmen en Uitgeest.

Tegen de achtergrond van het europese verdrag van Malta, dat het europese ondergrondse erfgoed beter moet beschermen, hebben de amateur archeologen besloten om een krachtiger organisatie te introduceren waardoor deze amateur-archeologen ook in de toekomst mogelijkheden behouden om actief een rol te blijven spelen bij opgravingen. En ook betrokken worden bij gemeentelijke uitbreidingsplannen en adviseren over archeologisch belangrijke terreinen aan de provincie.

De gevormde werkgroep Oer-IJ functioneert onder auspiciën van de Archeologische Werkgemeenschap voor Nederland (A.W.N.). De kern van de organisatie bestaat uit een vast team van 3 amateur-archeologen, een regio coördinator, tevens meldpunt voor sloop- en bouwactiviteiten, een ervaren archeoloog als veldwerk coördinator en een uitvoerend coördinator voor de voorbereiding van de werkzaamheden

Volgens dit model heeft reeds in 2004 een opgraving plaats gevonden in het centrum van Castricum, aan de Schoolstraat en is onderzoek gedaan aan de Zanderijweg, eveneens te Castricum. Het laatste bijzondere feit bestond uit de ontdekking van "de Steentijd" op een erf te Akersloot. En Bronstijd en IJzertijd te Uitgeest.

                                            --------------------------------------------------

Castricum

In de loop der jaren heeft de werkgroep Oud Castricum geassisteerd bij zeer vele opgravingen, waarbij vele waardevolle vondsten zijn gedaan.

Van diverse opgravingen zijn uitgebreide verslagen aanwezig, o.m. van 
de opgraving in de Oosterbuurt, " Het Begraven Dorp" (i.s.m. 
Rijksdienst voor Oudheidkundig Bodemonderzoek).

  
Er werden 16 middeleeuwse waterputten in de Oosterbuurt aangetroffen.

Daarnaast hebben diverse leden opgravingen gedaan in het duingebied, rondom de Bleumerweg Castricum, in Bergen, Heiloo en Limmen.

 Enkele voorbeelden van vondsten in Castricum:  

       
                                    Laat Middeleeuwse schoen              Dobbelsteentje

                                                          --------------------------------