12 & 13 september – Open Monumentendagen in teken van ‘Kunst & Ambacht’

Op initiatief van de Werkgroep Oud-Castricum en de Tuin van Kapitein Rommel wordt er in het aanstaande Open Monumentenweekend op diverse locaties in Castricum aandacht besteed aan het thema ‘Kunst & Ambacht’.

Foto 1 Monumentenweekend 2015 De nettenboeters (Kopie)De opening van het evenement vindt op zaterdag 12 september om 14.00 uur plaats. Dan wordt het startsein gegeven vanaf de toren van de dorpskerk door trompetters van Emergo.
In de kerk kan het schilderen van iconen worden bewonderd en wordt de film van Oud-Castricum over de Dorpsstraat nogmaals vertoond.

Foto 2 Monumentenweekend 2015 De glazenier (Kopie)

 

Er zijn demonstraties van verschillende oude ambachten (o.a. weven, goudsmeden, potten bakken, letterzetten, schoenlappen, boekbinden, kalligraferen, beeldhouwen, netten boeten etc.) in De Duynkant, het atelier en de tuin van het Hof van Kijk-Uit, het Dierenduintje, de pluktuin van het Strandvondstenmuseum en de Tuin van Kapitein Rommel.

Foto 5 Monumentenweekend 2015 De pottenbakker (Kopie)Deze instellingen zijn alle op 12 en 13 september geopend van 14.00 tot 17.00 uur. Ook het onlangs geopende hotel Huize Koningsbosch aan de Heereweg in Bakkum doet mee, waar bezoekers kunnen worden rondgeleid en de mogelijkheid nog bestaat om de expositie over de geschiedenis van de vroegere jeugdherberg te bezichtigen.
Drankjes en hapjes zijn verkrijgbaar op diverse locaties en wat dacht u van verse paling eten die in de pluktuin achter het Strandvondstenmuseum wordt gerookt? Bij alle instanties die deelnemen aan het Open Monumentenweekend liggen folders met een overzicht van de activiteiten en een routekaartje.

Nieuw in Huis van Hilde: vondstenspreekuur

nieuwinhuisvanhildevondstenspreekuur_1castricumCASTRICUM – Huis van Hilde start woensdag 9 september met een maandelijks Archeo-vondstenspreekuur. Tijdens dit inloopspreekuur in museum café Hildes Heerlykhyd kan iedereen een vondst laten beoordelen door een archeoloog.

Heb je ooit in het duin- of strandgebied een bijzondere vondst gedaan? Of kwam er bij het tuinieren iets uit de grond en wil je weten wat het is? Kom dan naar het Archeo-vondstenspreekuur en laat je verrassen.

Elke eerste woensdag van de maand zit een archeoloog klaar om je te vertellen wat je gevonden hebt. Hij of zij zal het voorwerp bekijken en een indicatie geven van de ouderdom en het gebruik ervan. Er wordt tijdens het spreekuur ook uitleg gegeven over de wet- en regelgeving op dit gebied. Het is belangrijk te weten dat onze archeologen geen taxaties doen.

Het eerste Archeo-vondstenspreekuur is dus 9 september 14-15 uur en vervolgens elke eerste woensdag van de maand (feestdagen uitgezonderd) in museumcafé Hildes Heerlykhyd. Entree is gratis.
Bron: Dichtbij.nl

Film “Soldaat onder het zand online bekijken

Soldaat onder het zand, een vergeten oorlog in de duinen

Soldaat onder het zandDe film ‘Soldaat onder het zand’ van filmmaakster en historica Pauline van Vliet begon als een wild plan maar groeide uit tot een groots community buildingproject waaraan vele mensen uit Castricum belangeloos meewerkten. Door middel van crowdfunding kwam de film ook financieel van de grond. ‘Soldaat onder het zand’, een vergeten oorlog in de duinen, gaat over De Slag bij Castricum in 1799. Deze veldslag in de Noord-Hollandse duinen was de finale van de ‘vergeten oorlog’ waarbij duizenden soldaten zijn omgekomen. Iets waar weinig Castricummers nog weet van hebben. In drie maanden tijd vielen er 20.000 doden. Vele anonieme Franse, Engelse en Russische soldaten liggen nog altijd onder het duinzand. Onder de slachtoffers viel één burgerslachtoffer: Neeltje Groentjes. Leerlingen van basisscholen uit Castricum gaan aan de hand van een koperen knoop van een soldatenjas op zoek naar de achtergronden van de Slag bij Castricum. Beelden van deze zoektocht worden afgewisseld met het verhaal van de jonge knecht Kees Groentjes die zijn zusje verloor. Een acteur kruipt in zijn huid en laat de kijker de verschrikkingen in de dagen rond 6 oktober 1799 meebeleven. ‘Soldaat onder het zand’, een vergeten oorlog in de duinen, is bijna 450 keer gedraaid en een speciaal ingerichte tentoonstelling trok ruim 10.000 bezoekers. Ook is er een fietsroute ( beschreven in een fraai vormgegeven boekje) langs alle historische plekken waar de Slag van Castricum zich heeft afgespeeld. Dankzij de vele Castricumse vrijwilligers en het Caleidoscoop Filmteam wordt een zwarte bladzijde uit de Nederlandse geschiedenis weer tot leven gebracht om nooit meer te vergeten. Bekijk hier de film.

Bron: Kunstnet.tv

Zestig kilometer cultuurhistorie in gemeente Castricum

Presentatie fietsboekje
Presentatie fietsboekje

Voor fietsliefhebbers is er een nieuw fietsrouteboekje ‘Fietsen door de Heerlykheden van Castricum, Akersloot, Limmen en Bakkum’. Scheidend wethouder Christel Portegies van de gemeente Castricum ontving afgelopen vrijdag het eerste exemplaar uit handen van Lia Vriend-Vendel uit Limmen, een van de samenstellers. Het boekje biedt in totaal zo’n zestig kilometer route, langs objecten die bijzonder zijn uit een oogpunt van cultuurhistorie. Veel daarvan hebben een status als monument.

Na vijf wandelgidsjes door de verschillende ‘Heerlijkheden’ binnen de gemeente Castricum is er nu ook een fietsgidsje. Tekst en routeontwerp zijn het product van een nauwe en unieke samenwerking tussen vertegenwoordigers van de historische verenigingen die de gemeente telt. Met als deelnemers: Lia Vriend-Vendel (eerste auteur), Hennie Bakker en Jan Sombroek (Oud-Akersloot), Rino Zonneveld (Oud-Castricum) en Peter Valkering (Oud Limmen). Op verzoek van de gemeente stippelden zij samen fietsroutes uit langs de vele verrassingen binnen de gemeente. Elke fietsroute vormt een verbindingslijn tussen uiteenlopende landschappen en cultuurhistorisch bijzondere gebouwen en landschappelijke elementen en toont de sporen van de tijd in landschap en woonomgeving.
De cultuurhistorische rijkdom van de gemeente Castricum en haar voormalige heerlijkheden komt uitgebreid aan bod in een viertal fietsroutes die in totaal ruim 60 kilometer fietsgenoegen bieden.
Is in het kleurrijke boekje al heel veel informatie verwerkt, het boekje heeft zelfs nog meer verhalen te bieden dan er in staan. In het boekje zijn namelijk tientallen zogenaamde QR-codes opgenomen. Achter de QR-codes zit allerlei extra informatie en beeldmateriaal verstopt, die gebruikers van een smartphone simpel tot leven kunnen wekken. Het zijn dezelfde codes die het afgelopen jaar zijn verschenen op informatieborden in de hele gemeente Castricum. Deze brengen cultuurhistorische hoogtepunten in de bebouwde kommen en ook in het buitengebied onder de aandacht.

 

Fietsen door de Heerlykheden
Fietsen door de Heerlykheden

‘Fietsen door de Heerlykheden‘ is het zesde gidsje in een reeks over de gemeente Castricum. Eerder verschenen vijf wandelrouteboekjes: De Maer- of Korendijkroute (Castricum) de Baccummer Banroute (Bakkum), de Strandwallenroute (Akersloot), de Geestenroutes (Limmen) en Tijdpad (duingebied). De boekjes zijn gemaakt in goede samenwerking met Marcia van Bijnen van  Uitgeverij Open Kaart. Het fietsboekje is voor € 3,95 verkrijgbaar bij verschillende verkooppunten, waaronder de Werkgroep Oud Castricum (www.oudcastricum.com), de Stichting Oud-Limmen (www.oudlimmen.nl) en de Historische Vereniging Oud-Akersloot (www.oudakersloot.nl) .

Bron: persbericht Gemeente Castricum

DE RUS IN TIEN VRAGEN

6510268-0

1 Waarom was de Rus  in Noord- Holland?

1 Duizenden Russische soldaten vochten rond 1799 met het Engelse leger tegen de Fransen onder leiding van Napoleon Bonaparte. Hij had de stadhouder der Nederlanden Willem V naar Engeland verdreven en was de baas van ons land geworden. Engeland en Rusland vonden dat Frankrijk zo veel te machtig werd en ze besloten de Fransen uit Holland te verdrijven. Het Engels-Russische leger bestond uit ongeveer 35.000 soldaten en vocht bij Egmond aan den Hoef, Castricum, Bergen maar ook bij Warmen- huizen, Hoorn en Beverwijk. Tijdens deze oorlog zijn duizenden soldaten gesneuveld, onder andere tijdens de Slag bij Castricum op 6 oktober 1799. Op die datum werden de Russen en de Engelsen door de Fransen en Bataven (zo werden de Hollanders genoemd) verslagen.

2  Hoe is de rus in Nederland gekomen?

De Engelse legers waren sinds de landing op 27 augustus 1799 aan het vechten in Noord-Holland toen zij op 18 september 1799 versterking kregen van de Russen. De Russen kwamen per schip aan in Den Helder, dit was toen in Engelse handen. Van daaruit trokken ze verder heel Noord-Holland in.

3  Hoe konden de Russen en de Engelsen elkaar begrijpen als  ze samen moesten vechten?

2Dat zal niet makkelijk zijn geweest. Vermoedelijk kwam daar veel gebarentaal aan te pas. Ook werden seinposten gebruikt langs de kust, daar had je geen woorden voor nodig. De Engelse en Russische leiders, zoals Frederik August en Ralph Abercromby van de Engelsen en Ivan Essen bij de Russen maakten gebruik van tolken en vertalers. Het aanvoeren van zoveel verschillende soldaten zal toch een zware klus zijn geweest voor de generaals. Eén dag na de landing van de Russen wordt één van de generaals al gevangen genomen door de Fransen. Dat was een zware domper. Willem V volgde alles vanuit Engeland.

4  Hoe was het voor de Rus  om helemaal in Noord-Holland te moeten komen vechten?

Behoorlijk ellendig. 3aJuist de Russische soldaten waren slecht voorbereid om een oorlog in een nat gebied als Noord-Holland, met al haar weilanden en sloten te moeten voeren. Ze mochten de paarden van de Engelsen gebruiken, maar die waren veel sterker dan ze in Rusland gewend waren. Ze konden er daarom niet goed op rijden. Uit oude beschrijvingen weten we  dat de Russische soldaten er grauw en ziek uitzagen. Tijdens de oorlog raakte het eten op en was het heel slecht winterweer waar hun tenten niet veel bescherming tegen gaven. Een ander probleem voor de Russen was dat ze een andere tijd aanhielden dan de Engelsen en daardoor eerder op het slagveld aanwezig waren en dus de ergste klappen kregen.

5  Hoe is de Rus  gevonden en opgegraven?

De Rus lag in een ondiep graf midden in het Noordhollands Duinreservaat dat beheerd wordt door PWN. De Rus werd ontdekt door een onderzoeker die heel veel weet over de oorlog van 1799. Samen met andere archeologen is het graf van de Rus opgegraven. Alle botten en andere vondsten zijn gefotografeerd, beschreven en voorzichtig meegenomen. De botten lagen trouwens kriskras door elkaar, wat aangeeft dat de soldaat na eerst te zijn begraven verplaatst is. Van het skelet zijn wervels overgebleven, 4maar ook lange botten en delen van de schedel en het gebit.

6  Kunnen we iets zeggen over hoe de Rus  er uit  zag?

Toen de archeologen de Rus vonden, zagen ze het eerst zijn schedel. De witte tanden waren goed te zien in het zand. Wat opviel was dat twee van zijn voortanden over elkaar heen stonden. Een speciale skeletonderzoeker gaat er nog beter naar kijken, dan zullen we nog meer te weten komen over de Rus. Daarnaast is het bijzonder dat de schedel bewaard is gebleven. Van deze schedel kan een reconstructie gemaakt worden. Pas dan weten we hoe de Rus er heeft uitgezien.

 7  Wat voor kleding droeg hij en hoe kan  je zien dat hij uit Rusland komt?

Als soldaat droeg hij een uniform en hiervan hebben we  resten gevonden in het graf. Er zijn 45 tinnen knopen overgebleven, die bolvormig en typisch Russisch zijn. De knopen waren vermoedelijk afkomstig van de unifo5rmjas, van de lappen die hij om zijn benen had en misschien ook van een rugzak. Het is bekend dat de Russische rugzakken veel knopen hadden. Deze knopen waren niet opgenaaid, maar bevestigd met leren vetertjes. Stukjes leer zaten nog aan een paar knopen vast. Er lagen twee opvallend grote knopen bij, ter grootte van een twee euro- munt. Waar die knopen precies zaten weten we  niet.

8  Had hij iets bij zich van thuis? Als aandenken bijvoorbeeld?

In het graf van de Rus lag een stuk van een leren tas met een plaatje van koper. Op het plaatje stond een adelaar. De Russen hadden zulke adelaars ook op hun legervlaggen. Bij de tas lag een vuursteen, dat noemen we  een vuurkets. Zulke ketsen werden gebruikt om geweren (mus6ketten) af te vuren. Wellicht bewaarde de soldaat deze vuursteen als reservekets in zijn patroontas. Het is heel goed mogelijk dat hij in de tas ook dingen van thuis had meegenomen, zoals een briefje van zijn moeder, maar dat is helaas niet terug gevonden.

9  Waarom is dit een belangrijke vondst?

De oorlog van 1799 is een beetje een vergeten oorlog. Heel veel soldaten uit Engeland, Rusland, Frankr7ijk en Nederland zijn daarbij gestorven, maar je leert er op school eigenlijk niks over. Er is in die tijd veel geschreven over de aanvallen, de over- winningen en de leiders. Daarnaast zijn er nu nog plaatsen die verwijzen naar de dode soldaten, zoals het Russenduin in Castricum en de Doodelaan in Bergen. De duizenden soldaten liggen op verschillende plekken in Noord-Holland begraven en het is bijzonder dat er soms een soldaat wordt teruggevonden. De oorlog van 1799 komt dan heel dichtbij, vooral omdat we  dankzij archeologisch onderzoek veel leren over de soldaat zelf. Dat maakt het persoonlijker dan de grote oorlogsverhalen in de oude boeken.

10  Wat gebeurt er nu met de soldaat?

De archeologen doen meer onderzoek om zoveel mogelijk te weten te komen over de Rus en zijn leven. Daarna wordt de soldaat zorgvuldig bewaard in het Provinciale depot voor bodemvondsten. Als in 2014 het nieuwe depot Huis van Hilde in Castricum opengaat zal de Rus daar een mooie plaats krijgen. Hij is dan vlakbij de Engelse soldaat uit 1799, die in 2011 in de Zijpe is gevonden. Samen vormen ze een bijzondere herinnering aan een zware oorlog tussen belangrijke Europese landen die in Noord- Holland werd uitgevochten.

Bron: Brochure ‘De Rus in tien vragen’ – Provincie Noord-Holland

                                Zie hier een kort videoverslag over de opgraving.

Bordspel over Castricum gemaakt

Wie was de eerste voetballer in Castricum die profvoetballer werd? Noem vijf Chinese restaurants binnen de gemeente. En hoe groot is het percentage 65-plussers in Castricum? Jan Koning uit Egmond aan Zee bedacht een nieuw bordspel met vragen en opdrachten die betrekking hebben op de drie dorpskernen van de gemeente Castricum. Het is geschikt voor jong en oud en vanaf heden te koop bij de ondernemingen die het spel gesponsord hebben. De gemeente en de drie historische verenigingen verleenden hun medewerking aan de totstandkoming.

Waarnemend voorzitter Gerard Veldt (links) van Oud-Castricum heeft zojuist het spel ontvangen van Jan Koning en zijn partner Demy Panhorst.
Waarnemend voorzitter Gerard Veldt (links) van Oud-Castricum heeft zojuist het spel ontvangen van Jan Koning en zijn partner Demy Panhorst.

Het bordspel ‘Dorpsduel’ was al ontwikkeld voor Volendam en Bunschoten-Spakenburg en bleek een dusdanig succes dat de bedenker en producent Jan Koning het ook een uitdaging vond om het op de gemeente Castricum te projecteren. Hij legt uit wat het spel inhoudt: “Je kunt het een kruising noemen tussen Triviant en Levensweg. Het bevat een speelbord met ruim 400 vragen en tientallen opdrachten die gaan over de gehele gemeente of de drie kernen Castricum, Akersloot en Limmen. Men speelt met een dobbelsteen en pionnen en door het goed beantwoorden van vragen en vervullen van opdrachten zijn er nostalgische guldens te verdienen. Vooraf spreek je met elkaar af hoe lang het spel duurt en uiteraard is degene met het meeste geld winnaar.”

Verkooppunten

De vragen van Dorpsduel zijn zeer gevarieerd en hebben te maken met historie, politiek, sport, bekende dorpsgenoten, monumenten etc. Het is volgens Koning ook niet voor een speciale leeftijdscategorie gemaakt: “Het leuke is dat zowel jong als oud eraan mee kunnen doen. Als je over veel spelers beschikt, kun je bijvoorbeeld ook teams bestaande uit een oudere en een jongere tegen elkaar laten strijden. Het spel is deels gesponsord door lokale bedrijven die een plekje hebben gekregen op het speelbord. Ook de gemeente en de drie historische verenigingen hebben een bijdrage geleverd door te adviseren bij het bedenken van de vragen. Uiteraard gaat onze dank naar al deze instanties uit.”

Dorpsduel is verkrijgbaar voor de prijs van ? 19,95 in Castricum en Bakkum bij Lijstenmakerij Ida Bakker, Schoenreparatie en Sleutelservice Gravemaker, Interdesign Keukens, Aad de Wit Verhuizingen en Hotel Restaurant Café Borst. In Akersloot kan men hiervoor terecht bij Veldt’s Toko.

Bron: Dichtbij.nl.  Tekst en foto: Hans Boot